Links en rechts

Onlangs hoorde ik de verklaring voor het feit dat veel mensen problemen hebben met het links en rechts. Nee, ik heb het niet over de tegenstrijdigheden in de politiek, maar over het feit dat van de drie oriëntaties niet het ‘onder en boven’ of ‘voor en achter’, maar het ‘links en rechts’ niet vanzelfsprekend is. Over dat links en rechts moeten we altijd nadenken. Dat zou de OR óók moeten doen.

Onder en boven

Mensen hebben geen problemen om onder en boven van elkaar te onderscheiden. De zwaartekracht zorgt ervoor dat we daar niet over na hoeven te denken. Al jong leren we het vallen en opstaan en hoeft er niet nagedacht te worden over waar het ‘boven’ en waar het ‘beneden’ is.

Voor en achter

De ogen in ons hoofd zorgen ervoor dat we op eenzelfde manier het ‘voor’ en ‘achter’ van automatisch elkaar kunnen onderscheiden. Op die natuurlijke manier kunnen we ordening aanbrengen in waar we mee te maken krijgen. Een tijdbalk is ook een vorm van ‘voor’ en ‘achter’, maar dat in de tijd gezien. Het zorgt voor grip op de gebeurtenissen.

Links en rechts

Voor het links en rechts hebben we geen natuurlijke hulp beschikbaar, zoals de zwaartekracht of het feit dat mensen ogen aan de voorkant van het hoofd hebben zitten. Bij het ‘links’ en ‘rechts’ moet worden nagedacht. Wat was ook alweer links? Wat was ook alweer rechts?
In de praktijk denkt de een wat sneller en intuïtiever dan de ander over wat links of rechts is, of er worden ezelsbruggetjes aangeleerd. En dat telkens moeten nadenken over wat links of rechts kan een leven lang duren; het wil maar niet automatiseren.

Nadenken in de OR

Ook in de ondernemingsraad worden automatismen gebruikt in de interne werkwijze van de OR en in het overleg met de bestuurder. Er wordt niet (meer) nagedacht over het waarom, want ‘we doen het altijd zo’. Toch misstaat het niet om te blijven nadenken over de manier waarop er gewerkt en gecommuniceerd wordt. Doen we de goede dingen goed? Een grondige evaluatie van doelen, werkwijze en resultaten zal de eerste stap tot verbetering/vernieuwing zijn. Mooi onderwerp om in een OR-cursus aandacht aan te besteden.

Tip

Een handig ezelsbruggetje om het ‘links’ van het ‘rechts’ te onderscheiden is het volgende: je links is daar waar je duim rechts zit. Dat kan niet misgaan!

Radboud Hafkenscheid