‘Sex sells’. Nu de medezeggenschap nog
Mijn column van februari 2024 met de pakkende titel ‘Vijf tips om seks met een collega te hebben’ was die maand de meest gelezen column van de Geuzenbrief. Eens te meer het bewijs dat seks ‘sells’, maar wat heb je als medezeggenschapper aan die wetenschap?
Sexy onderwerp
Het imago van de ondernemingsraad is doorgaans niet erg sexy. Veel procedureel gedoe, onderling en vaak vertrouwelijk beraad, en – wat de achterban betreft – een onduidelijke rol bij belangrijke besluiten. Het vraagt heel wat uitleg aan de achterban om een positief of negatief advies toe te lichten, want wat is dat dan precies? Welk advies wordt dan aan de bestuurder namens de collega’s meegegeven? Een OR-advies is meer dan een duimpje omhoog of een duimpje naar beneden.
Taak van de OR
Als ik aan cursusdeelnemers vraag wat de wettelijke en eerste taak van de ondernemingsraad is, dan wordt het juiste antwoord maar zelden gegeven. Vaak wordt het ‘opkomen voor de belangen van het personeel’ als taak genoemd, maar de WOR geeft elke OR de taak om namens het personeel te overleggen met degene die de hoogste dagelijkse leiding in de onderneming heeft. De OR is er niet vóór het personeel, maar namens het personeel!
De OR-taak valt – zo leert artikel 23 ons – in twee delen uiteen: vertegenwoordigen én overleggen met de bestuurder.
Balans
Er is balans nodig in de aandacht die de ondernemingsraad aan deze twee taken geeft. In veel gevallen gaat er meer aandacht en energie uit naar het overleg met de bestuurder en komt het vertegenwoordigen van de achterban er bekaaid vanaf. Het doorlopend informeren en raadplegen van de achterban vraagt óók om tijd, aandacht en energie van de OR. Alleen dan zal de achterban een goed beeld krijgen van wat de OR allemaal doet en namens de collega’s bereikt.
Procedure en inhoud
Vaak gaat achterbancommunicatie over de procedures waarmee de OR te maken heeft. ‘We hebben een adviesaanvraag gekregen’, ‘we hebben vragen gesteld’ of ‘we hebben overleg gehad’. Van al informatie over de processen en procedures wordt de achterban niets wijzer. Nee, een OR die aan de achterban laat weten welke doelen de raad wil bereiken kan op meer interesse rekenen, zeker als ook het uiteindelijke resultaat gemeld wordt. ‘De OR wil dat de verzuimbegeleiding door de arbodienst professioneel wordt geregeld, zodat het verzuimpercentage afneemt’. Of ‘de raad wil dat investeringen in de onderneming een positieve bijdrage leveren aan de energietransitie en het verminderen van het gebruik van fossiele brandstoffen’.
Kortom: schrijf, vertel, bevraag de achterban over de inhoud en over de doelen van de OR. De collega’s begrijpen heus wel dat over die doelen overlegd moet worden (onderling en met de bestuurder) en dat resultaat niet gegarandeerd is, maar heldere doelen verkopen de OR aanzienlijk beter dan geneuzel over de procedures. Bijna net zo goed als seks.